EN 573-3 Werkstoff 3.0515 (AlMn1): Hochwertige Al-Mn-Legierung mit verbesserter Festigkeit und Korrosionsbeständigkeit
Übersicht und Eigenschaften
Die Legierung AlMn1 (Werkstoffnummer 3.0515) ist eine natürlich harte Aluminium-Mangan-Legierung gemäß EN 573-3. Durch den Mangan-Zusatz wird die Festigkeit gegenüber Reinaluminium erhöht, ohne die Korrosionsbeständigkeit zu beeinträchtigen. Eine Festigkeitssteigerung ist ausschließlich durch Kaltumformung möglich.
AlMn1 zeichnet sich durch ausgezeichnete Umformbarkeit, sehr gute Korrosionsbeständigkeit und Schweißbarkeit aus. In diesen Eigenschaften ähnelt sie Reinaluminium, übertrifft dieses jedoch in der erreichbaren Festigkeit. Durch den Mangan-Zusatz (Rekristallisationshemmung) weist die Legierung eine erhöhte Warmfestigkeit gegenüber Reinaluminium auf.
Anwendungsbereiche
- Bauindustrie: Dachdeckungen, Außenhaut von Gebäuden
- Apparat- und Behälterbau: Wärmetauscher (Rohrbündel, Profile, Rippenrohre, Bleche), Heizkörper, Klimaanlagen
- Rohrleitungen für Druckgasbehälter, Behälter nach VdTÜV-Werkstoffblättern
- Antennen für Richtfunk- und Satellitenkommunikation (Spiegel)
- Technische Fließpress-Teile, Massivnieten
- Allgemeiner Metallbau, Lebensmittelindustrie (einschließlich Gewerbegeräte)
- Fahrzeugbau (einschließlich Tankwagen), Verpackungen (Blechverpackungen allgemein)
Physikalische und mechanische Eigenschaften
Allgemeine Eigenschaften
| Eigenschaft | Temperatur | Wert | Zustand | Normen | Form |
|---|---|---|---|---|---|
| Dichte | – | 2,73 g/cm³ | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – |
| Dichte | 20 °C | 2,73 g/cm³ | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
Mechanische Eigenschaften (Zustand O – weichgeglüht)
| Eigenschaft | Temperatur | Wert | Zustand | Normen | Form | Bemerkung |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Biegewechselfestigkeit | – | 50 MPa | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – | – |
| Biegewinkel 180° | – | 1,0 °/t | O | EN 573-3, EN 485 | – | – |
| Biegewinkel 90° | – | 1,0 °/t | O | EN 573-3, EN 485 | – | – |
| Biegewinkel 90° | – | 1,5 °/t | O | EN 573-3, EN 485 | – | – |
| Elastizitätsmodul | – | 69,5 GPa | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – | – |
| Elastizitätsmodul | 20 °C | 60–65 GPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht | – |
| Dehnung | -196 °C | 46 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung | -80 °C | 42 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung | -20 °C | 41 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung (A50) | 20 °C | 7–28 % | O | EN 573-3, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755, EN 1301 | Blech, Band, Stab, Rohr, Draht | Abhängig von Dicke/Probengeometrie |
| Dehnung (A100) | 20 °C | 16–20 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht | – |
| Dehnung | 100 °C | 43 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung | 150 °C | 47 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung | 200 °C | 60 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung | 260 °C | 65 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung | 320 °C | 70 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Dehnung | 370 °C | 70 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Härte Brinell | – | 27 HB | O | EN 573-3, EN 485 | – | – |
| Härte Brinell | 20 °C | 25–30 HB | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht | – |
| Bruchzähigkeit (Plane-Strain) | – | 22–35 MPa·√m | – | – | – | Typisch für 3000er-Serie |
| Querkontraktionszahl | – | 0,33 | – | – | – | Typisch für 3000er-Serie |
| Schubmodul | – | 26,1 GPa | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – | – |
| Schubmodul | 20 °C | 24–26,5 GPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht | – |
| Zugfestigkeit | -196 °C | 232 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | -80 °C | 137 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | -20 °C | 119 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | 20 °C | 80–135 MPa | O | EN 573-3, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755, EN 1301 | Blech, Band, Stab, Rohr, Draht | Abhängig von Norm/Produktform |
| Zugfestigkeit | 100 °C | 91 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | 150 °C | 77 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | 200 °C | 57 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | 260 °C | 47 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | 320 °C | 28 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
| Zugfestigkeit | 370 °C | 19 MPa | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | – | – |
Thermische Eigenschaften
| Eigenschaft | Temperatur | Wert | Zustand | Normen | Form |
|---|---|---|---|---|---|
| Wärmeausdehnungskoeffizient | 20 °C | 23,5 × 10⁻⁶ 1/K | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – |
| Wärmeausdehnungskoeffizient | 100 °C | 23,5 × 10⁻⁶ 1/K | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – |
| Schmelzpunkt | – | 645–655 °C | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – |
| Spezifische Wärmekapazität | – | 893 J/(kg·K) | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – |
| Spezifische Wärmekapazität | 20 °C | 893 J/(kg·K) | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Wärmeleitfähigkeit | 20 °C | 160–200 W/(m·K) | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
Elektrische Eigenschaften
| Eigenschaft | Temperatur | Wert | Zustand | Normen | Form |
|---|---|---|---|---|---|
| Elektrische Leitfähigkeit | 20 °C | 22–28 MS/m | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Elektrischer Widerstand | – | 35,7–45,5 nΩ·m | O | EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | – |
Chemische Zusammensetzung (Grenzwerte in Gew.-%)
| Element | Gehalt | Zustand | Normen | Form |
|---|---|---|---|---|
| Chrom | 0,1 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Kupfer | 0,1 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Eisen | 0,7 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 573-3, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Magnesium | 0,3 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Mangan | 0,9–1,5 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Silicium | 0,5 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Titan | 0,1 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
| Zink | 0,2 % | O | DIN 1725-1, EN 573-3, EN 573-4, VdTÜV WB 513, VdTÜV WB 420-4, EN 1301, EN 485, EN 546, EN 683, EN 754, EN 755 | Stab, Blech, Band, Rohr, Draht |
Technologische Eigenschaften
| Eigenschaft | Bewertung |
|---|---|
| Bearbeitbarkeit | Gute Bearbeitbarkeit |
Metall
- EN 573-3 Güte 3.0515 O3: Aluminiumlegierung – Mechanische & Thermische Eigenschaften
- AW-8014 O – Lebensmittelechte, hochleistungsfähige Aluminium-Legierung (EN 573-3)
- AW-8111 O Aluminium-Legierung – EN 573-3 Güte, lebensmittelecht & hochfest
- EN 573-3 AW-2091: Premium AlCu-Legierung für strukturelle Anwendungen
- EN 573-3 / EN 485 / EN 683: Aluminiumlegierung EN AW-3105 (3.0515) H19 – Eigenschaften, Normen & Anwendungen
- EN 573-3 / EN 1592: Aluminiumlegierung EN AW-3105 (3.0515) H38 – Hochleistungs-Aluminium mit überlegenen mechanischen Eigenschaften
- EN 573-3 Werkstoff 3.0515 H44 – Hochfeste Aluminiumlegierung: Eigenschaften & Normen
- EN 573-3 Werkstoff 3.0515 H48 – Aluminiumlegierung: Mechanische Eigenschaften & Normen
- EN 573-3 Werkstoff 3.0515 H112 – AlMn1 Legierung Eigenschaften & Normen
- EN 573-3 Werkstoff 3.0515 H224 – Hochwertige AlMn1 Legierung für Engineering